62 ta oyna-geliostat va ulkan parabolik konsentrator quyosh nurini yig'ib, 3000 °C gacha harorat hosil qiladi. Dunyoda bunday quvvatdagi pechlar atigi ikkita.
Toshkent viloyatining Parkent tumanidagi Katta Quyosh pechi — quyosh energiyasini yuqori haroratga aylantiradigan noyob ilmiy-texnik majmua. U 1987-yil yozida tajriba-sanoat qurilmasi sifatida ishga tushirilgan va O'zbekiston Fanlar akademiyasining Materialshunoslik instituti tomonidan boshqariladi.
Majmua uch asosiy qismdan iborat:
- 62 ta geliostat — quyosh harakatini kuzatib boradigan avtomatik boshqariladigan oynalar maydoni;
- parabolik konsentrator — o'rta kesimi qariyb 1906 m² bo'lgan ulkan botiq ko'zgu;
- texnologik minora — nur yig'iladigan fokusda joylashgan.
Pechning issiqlik quvvati 1000 kVt ga teng, fokusda esa 3000 °C gacha harorat hosil bo'ladi. Bu yerda iflosliklarsiz, toza sharoitda o'ta chidamli materiallar va keramika olinadi hamda sinovdan o'tkaziladi.
Dunyoda bunday tuzilish va quvvatdagi quyosh pechlari atigi ikkita: biri — O'zbekistonda, ikkinchisi — Fransiyadagi Odeyo pechi.
Bugungi ahamiyati
Parkent pechi O'zbekistonni quyosh energetikasi va materialshunoslik bo'yicha noyob ilmiy infratuzilmaga ega davlatlar qatoriga qo'shadi.